Czas zrzutów – kiedy jelenie gubią swoje poroże

Przełom zimy i wczesnej wiosny to w lesie bardzo ciekawy moment. Gdy dni stają się coraz dłuższe, a śnieg powoli ustępuje, samce jeleni zaczynają zrzucać swoje poroże. Dla wielu osób spacerujących po lesie to czas poszukiwania tzw. zrzutów, czyli poroży, które spadły z głowy zwierzęcia w naturalny sposób.

Ten okres jest nazywany Czas zrzutów – kiedy jelenie gubią swoje poroże, co przyciąga wielu miłośników przyrody.

Kiedy jelenie zrzucają poroże?

Najczęściej dzieje się to od końca lutego do kwietnia, choć dokładny moment zależy od wieku i kondycji konkretnego jelenia. Najstarsze i najsilniejsze byki zrzucają poroże jako pierwsze – czasem już w lutym.

Dlaczego właśnie one? Ponieważ potrzebują więcej czasu, aby wyhodować nowe, jeszcze większe poroże przed jesiennym rykowiskiem, kiedy walczą o samice.

Jak wygląda moment zrzucania?

Choć poroże wydaje się mocno przytwierdzone do głowy, jego zrzucenie jest naturalnym procesem biologicznym. U podstawy poroża powstają drobne jamy w tkance kostnej, które stopniowo je osłabiają. W pewnym momencie poroże po prostu odpada – czasem podczas chodzenia, a czasem nawet w trakcie jedzenia czy odpoczynku.

Co ciekawe, obie tyki nie zawsze spadają jednocześnie. Jeleń może przez kilka dni chodzić tylko z jednym porożem, co wygląda dość osobliwie.

Niesamowite tempo wzrostu nowego poroża

Jeszcze bardziej niezwykłe jest to, jak szybko rośnie nowe poroże. W ciągu około 100 dni może osiągnąć pełną wielkość, a u niektórych jeleni przyrost wynosi nawet do 1,5 cm dziennie.

Na początku nowe poroże jest pokryte miękką, silnie ukrwioną skórą zwaną scypułem. Dopiero po kilku miesiącach kostnieje i staje się twardym orężem na kolejne rykowisko.

Ile waży poroże?

Jedna tyka poroża może ważyć nawet kilka kilogramów, więc jeleń po zrzuceniu „uwalnia się” od sporego ciężaru. Po zrzuceniu poroże powoli wysycha i traci część masy, ponieważ wcześniej zawierało dużo wody.

Leśny skarb

Zrzuty poroża są dla wielu osób prawdziwym leśnym skarbem. W Polsce można je zbierać w lasach gospodarczych i wtedy stają się własnością znalazcy. Trzeba jednak pamiętać o jednej ważnej zasadzie – nie wolno płoszyć zwierząt ani zmuszać ich do zrzucenia poroża.

Dla przyrody zrzuty także mają znaczenie. Z czasem są ogryzane przez gryzonie, które w ten sposób uzupełniają wapń i inne minerały.

Wiosna w puszczy

W Puszczy Knyszyńskiej ten moment ma szczególny klimat. Zima powoli odpuszcza, śnieg miejscami jeszcze skrzypi pod butami, ale w powietrzu czuć już wilgoć i zapach ziemi budzącej się do życia.

Spacerując leśnymi drogami można zauważyć ślady jeleni na błotnistych ścieżkach, świeże odciski racic, a czasem miejsca, gdzie zwierzęta odpoczywały wśród młodników. Gdzieś w pobliżu może leżeć poroże – częściowo przykryte liśćmi, mchem albo śniegiem.

Znalezienie zrzutu to trochę jak odkrycie małego sekretu lasu. Poroże, które jeszcze niedawno było ozdobą potężnego jelenia, nagle staje się cichą pamiątką po zimie.

🌿 To dobry czas na powolne spacery. Wystarczy uważnie patrzeć pod nogi i dać sobie chwilę ciszy. Las często odwdzięcza się wtedy drobnymi cudami – śladem zwierzęcia, pierwszym ptasim śpiewem albo właśnie porożem ukrytym wśród liści.